De 2 – 4 – 8 methode, om leren te vermeerderen

januari 3, 2017

2-4-8-xl-design-2017-01-03_1814

Een van de werkvormen die ik mijn boekloze klas 3 lessen regelmatig gebruik is de wat ik heb genoemd: de 2 – 4 – 8 methode om leren te vermeerderen. Deze methode is niet gebonden aan een bepaalde inhoud en daarmee geschikt voor elk vak. Zij is eenvoudig toe te passen.

Wat het is

Les 1. De leerlingen voeren tijdens de les in tweetallen een opdracht uit. Deze opdracht bestaat uit het schrijven van een verhaal over een onderwerp, waarvoor zij al dan niet verdere informatie via instructies of bronnen voor krijgen. De instructies kunnen bijvoorbeeld bestaan uit een aantal begrippen die in het verhaal moeten voorkomen of de antwoorden op een aantal vragen die in het verhaal moeten voorkomen. De bronnen kunnen bijvoorbeeld bestaan uit specifieke websites met tekstuele informatie, online nieuwsberichten of video’s waaruit relevantie informatie te halen is. De tweetallen schrijven hun verhaal in een gedeeld Google Drive document.

Les 2. De tweetallen worden gecombineerd tot viertallen. Zij lezen elkaar’s verhaal, lichten waar nodig toe aan elkaar en beantwoorden vragen van elkaar. Vervolgens creëren zij als viertal een nieuw, verbeterd document.

Les 3. De viertallen worden gecombineerd tot achttallen. Zij lezen opnieuw elkaar’s verhaal, stellen vragen aan elkaar en beantwoorden deze. Er wordt weer een nieuw, derde, tweemaal verbeterd document gecreëerd.

Hoe het werkt

Tijdens les 1 werken de leerlingen aan twee computers, of liever nog één computer (Tweetallen zijn effectiever achter de computer). Zij krijgen de opdracht en de eventuele bronnen digitaal ter beschikking. De leerlingen hebben allen reeds een Google Drive account en in een eerder stadium hebben zij een map aangemaakt die zij delen met de docent. In hun mappen plaatsen zij hun gezamenlijke document. Tijdens de les loopt de docent rond en beantwoord vragen of geeft tips. De docent kan ook vanachter zijn computer live in de documenten van de samenwerkende leerlingen kijken en daar directe feedback geven. Aan het eind van de les dient ieder lid van elke groep in staat te zijn kort het verhaal dat zijn groep geschreven heeft te vertellen. Tijdens les 2 en 3 zijn de activiteiten grotendeels hetzelfde.

Toevoegingen

De hier genoemde lessen hoeven natuurlijk geen volledige lesuur te beslaan of kunnen ook meer dan een lesuur beslaan.

Er kan ook een 1 – 2 – 4 methode van gemaakt worden, deze mist in de eerste stap dan wel de samenwerking en er ontstaan minder interacties die leiden tot verdieping en verbetering.

Er kan een combinatie opdracht van worden gemaakt waarbij in de eerste en/of tweede les niet alle groepjes dezelfde opdracht krijgen, doordat zij bijvoorbeeld niet dezelfde woorden krijgen, niet dezelfde vragen of niet dezelfde bronnen.

Het staat leerlingen natuurlijk altijd vrij meer bronnen te raadplegen dan de aangereikte.

De opdrachten dienen in het algemeen aan het eind van de les te zijn afgerond. Dit zorgt voor focus en betrokkenheid tijdens de les. Zeker wanneer leerlingen dit verzoeken, aan het eind van een les, is het een goede optie de tijd tot afronden te verlengen.

Aan het eind van de serie van drie lessen volgt in het algemeen een digitale test, waarbij wordt gemeten hoeveel de leerling weet en waar mogelijk nog hiaten zitten in kennis of begrip. Deze test kan zijn voor een cijfer of gebruikt worden als indicator.

De toegevoegde waarde van ict de 2 – 4 – 8 methode om leren te vermeerderen is groot en zit in de mogelijkheden gemakkelijk samen te werken, live aanpassing te maken, video te gebruiken, actualiteit via online bronnen te gebruiken, en de kracht van feedback zowel tijdens de lessen als daartussen in te zetten. In de basis kan de 2 – 4 – 8 methode ook zonder ict gebruikt worden.

De 2 – 4 – 8 methode maakt zeer bewust gebruik van het leren door herhalen (ook wel bekend als spaced repetition), waarbij de herhaling een zo actief mogelijk activiteit is geworden.

De 2 – 4 – 8 methode maakt, zeker als onderdeel van boekloos les geven, zeer bewust gebruik van het actief leren tijdens de les om leren meer te laten zijn dan leren vóór de toets voor de toets.

Hoewel ik het de 2 – 4 – 8 methode heb genoemd kunnen de aantallen natuurlijk leerlingen samenwerkende leerlingen natuurlijk naar behoeve worden aangepast. Groepjes kunnen ook uit elkaar worden gehaald om zo meer nieuwe combinaties te kunnen vormen.

2-4-8-rk1_2-4-8_300-crop_1

Ik kan me voorstellen dat het bovenstaande mogelijk te algemeen beschreven is om direct duidelijk te zijn. Daarom hieronder een voorbeeld hoe ik de 2 – 4 – 8 methode toepas bij het vak biologie.

Voorbeeld van de 2-4-8 methode bij biologie

Het onderwerp is voortplanting. In de eerste les worden leerlingen van een klas via een random group generator (ik gebruik hiervoor flippity) ingedeeld in tweetallen. De eerste helft van de tweetallen wordt ingedeeld bij het onderdeel geslachtelijke voortplanting, de tweede helft van de tweetallen bij het onderdeel ongeslachtelijke voortplanting.

De leerlingen bij beide onderdelen krijgen acht woorden. Met behulp van het internet zoeken zij per tweetal de betekenis van de acht woorden en schrijven zij een verhaal waarin zij deze acht woorden gebruiken om uit te leggen wat geslachtelijke respectievelijk ongeslachtelijke voortplanting is. Voorwaarden hierbij zijn dat zij dit in eigen woorden doen, op een wijze die begrijpbaar is voor een redelijk opgeleide leek, en dat zij aan het eind van het lesuur van 45 minuten in staat zijn ook te vertellen wat zij hebben opgeschreven. Dit wordt steekproefsgewijs gecontroleerd.

Alle leerlingen hebben een Google Drive map voor het vak biologie, die zij hebben gedeeld met de docent. Zij schrijven hun verhaal in een Google Drive document, dat zij een naam geven volgens het format dat bij deze lessenserie wordt gehanteerd en dat de vorm heeft: Opdracht 08a. Geslachtelijke voortplanting – Voornaam1 – Voornaam2.

In de tweede les van deze 2 – 4 – 8 methode om leren te vermeerderen worden twee groepjes van twee leerlingen in viertallen per onderdeel bijeen geplaatst. De opdracht hier is het maken van 1 gezamenlijk document met hun verhaal over hetzij geslachtelijke, hetzij ongeslachtelijke voortplanting. Zij lezen hiertoe eerst elkaars verhalen, bediscussiëren vervolgens wat er goed is en wat er beter kan aan beide verhalen en eindigen met het maken van 1 gezamenlijk document, met een titel volgens het format: Opdracht 08b. (On)Geslachtelijke voortplanting – Voornaam1 – Voornaam2 – Voornaam3 – Voornaam4.

In de derde les van de 2 – 4 – 8 methode om leren te vermeerderen worden twee viertallen van de verschillende onderdelen bij elkaar geplaatst. Ofwel 1 viertal met als onderdeel geslachtelijke voortplanting gaat samenwerken met 1 viertal met als onderdeel ongeslachtelijke voortplanting. Als eerste lezen zij elkaars verhalen. Vervolgens geven zij aan of het verhaal duidelijk is en stellen aanvullende vragen aan de experts. Hierna worden beide verhalen verbeterd en samengevoegd tot uiteindelijk 1 document met de titel Opdracht 09. Voortplanting – Voornaam1 – Voornaam2 – Voornaam3 – Voornaam4 – Voornaam5 – Voornaam6 – Voornaam7 – Voornaam8

Als docent kan ik steeds tijdens de les, na de les, voorafgaand aan de volgende les zien wat de leerlingen doen en gedaan hebben en waar nodig hier op reageren. Tijdens de les loop ik rond om vragen te beantwoorden, waar nodig sturende vragen te stellen, of ik zit achter mijn bureau en reageer live binnen de documenten waarin de leerlingen op dat moment aan het werk zijn.

Evidente fouten haal ik uit de documenten, vooral door er vragen over te stellen, niet door te verbeteren. De meeste reacties en feedback die ik geef is gericht op het nauwkeuriger en exacter (be)schrijven van vakinhoudelijke termen en relaties hiertussen en op het stimuleren dieper in te gaan op de stof. Dit zoveel mogelijk via het stellen van aanvullende vragen.

Ervaringen

Mijn ervaringen met de 2 – 4 – 8 methode zijn zeer positief. Het grootste deel van de leerlingen is het grootste deel van de lessen actief en doelgericht bezig. De leerlingen geven in het algemeen aan dat zij door de opdrachten, zoals de 2 – 4 – 8 methode, bij boekloos biologie minstens zoveel doen tijdens de les maar gemiddeld meer leren dan bij andere lessen. De meeste leerlingen geven ook aan dat zij de afwisseling met andere lessen als plezierig en stimulerend ervaren. Dat zij inderdaad minder hoeven te leren vóór de test be-amen zij,, na dit een aantal keer ervaren te hebben met verrassende blikken, die mij verheugen.

Opmerkingen en vragen zijn als altijd welkom. Er is nog genoeg te vertellen en te verbeteren.

Toelichting:
– Deze blog is mede geschreven naar aanleiding van een een aantal vragen over de manier waarop ik les geef in een klas zonder boeken. Deze vraag zal ik in een aantal afzonderlijke blogposts proberen te beantwoorden en uiteindelijk concluderend samenvatten.
– Een tweede reden voor het op dit moment schrijven van deze blog is een discussie op twitter over de mogelijkheden en de toegevoegde waarde van samenwerken binnen Google Drive documenten. De start van die discussie is hieronder te vinden.

de-2-4-8-methode-google-drive-aantekeningen-tweets-2017-01-03_1749

Advertenties

Een monster dat herkenning verdient

december 28, 2016

Over ‘het’ onderwijs wordt veel gesproken, door Jan en Alleman. Binnen het ‘onderwijs’ wordt veel gesproken, door schoolleiders, docenten en leerlingen. Er zijn feiten en er zijn meningen over onderwijs, buiten en binnen onderwijs. Onderwijs biedt leerlingen kennis en vaardigheden aan. Onderwijs leert leerlingen feiten en helpt leerlingen meningen vormen. Het (her)kennen van het verschil tussen feiten en meningen is binnen het onderwijs een helaas onderbelichte alle-eeuwse vaardigheid.

Bij veel gesprekken over onderwijs, of binnen onderwijs over welk onderwerp dan ook, wordt er veel ruimte gegeven aan een vaak in wollige woorden verpakte trein, die slechts één spoort en één station kent, het spoor en het station van de spreker. Er wordt veel gezegd dat aantoonbaar niet klopt maar dat moeilijk als zodanig is te herkennen of benoemen, of te vangen met het web van waarheid. De drogreden is een monster dat herkenning verdient.

Een tweet van @Michonett wees mij afgelopen week op een poster, verwijzend naar een blog van Xaviera Ringeling met als titel: Drogreden: de poster. De blog met toelichting is indertijd veel gedeeld, de tweet die mij er recent op attendeerde is veel geretweet, de poster is veel gedeeld.

Toch vind ik het de moeite om op deze blog de poster nogmaals te delen en zo aandacht te geven aan het monster dat drogreden heet. Het monster dat herkenning verdient, nooit erkenning.

de-drogreden-groot-logical_fallacies_-_nl

 

Er is ook een doe-het-zelf-versie van de poster. Hierin kun je zelf voorbeelden van argumenten plaatsen onder elke drogreden, waarmee het gemakkelijker wordt om deze argumenten te checken. Een lege versie voor leerlingen zou een mooie manier kunnen zijn om het gesprek over het belang van het herkennen van feiten en meningen vorm te geven door leerlingen zelf deze argumenten te laten formuleren.

de-drogreden-doehetzelf-huge

Bronnen:
– Xaviera Ringeling, Drogreden: de poster
– De feestdagen, de drogreden, een poster
– @Michonett: Deze poster zou in elk lokaal moeten hangen

 


Corriger les corrections

december 17, 2016

Eerder heb ik hier geschreven over het idee van een nakijkcommissie en de wijze waarop deze leerlingen kan helpen de lesstof te beheersen. Hieronder een gastblog van Elise Bouwman over haar inspirerende ervaringen met een nakijkcommissie bij het vak Frans.

corriger-les-corrections

Werken met een nakijkcommissie bij het vak Frans

Als deelnemer van de Nederlandse School volgde ik dit jaar al met veel interesse de ontwikkelingen rondom het activeren zonder cijfers, formatief toetsen en het cijferloos toetsen. Zelf werk ik in een vrij traditionele omgeving waarin leerlingen graag cijfers willen en waarin ook vanuit de organisatie het werken zonder cijfers nog een brug te ver is.

Toen ik echter hoorde dat Iris Driessen en een aantal anderen begonnen met het werken met een nakijkcommissie was mijn interesse direct gewekt, zeker na het lezen van de blog van Frans Droog hierover. Een nakijkcommissie waarbij een groep leerlingen een toets nakijkt, evalueert en feedback geeft aan de rest van de klas, dat past echt bij mijn overtuiging dat je meer leert van zelf lesgeven dan van het maken van een toets. Mijn interesse was gewekt! Ik volgde de blogs en tweets van Frans Droog, Iris Driessen en intussen ook al enkele anderen. Ik sprak over mijn plan met leerlingen en probeerde nakijkcommissie zo in te richten dat iedereen er beter van zou worden.

Het experiment

Voorafgaand aan mijn experiment heb ik een Franstalige instructie gemaakt voor de leerlingen in de commissie. Deze instructie vind je onderaan deze blog.

De nakijkcommissie instellen

Ik ben het experiment begonnen in mijn mentorklas, een 2VWO-klas. De leerlingen kwamen naar school om een toets te maken en werden door mij verrast met de opmerking dat vijf leerlingen de toets samen zouden gaan maken, dat wilde natuurlijk iedereen wel!. Ik had van tevoren de namen van de leerlingen in een Word-document gezet. Deze namen heb ik in de online fruitmachine geplakt en deze fruitmachine selecteerde in 5 rondes mijn eerste nakijkcommissie, iedereen vond het reuzespannend.

De voorbereiding

Wij hebben op school stilteruimtes en veel glas, dus ik zette mijn nakijkcommissie in een stilteruimte voor mijn lokaal. De nakijkcommissie ontving de toets en de Franstalige instructie en ging aan de slag met het maken van de toets zonder hulpmiddelen. Zij maakten samen de toets en dat zou uiteindelijk het correctiemodel worden en daar zouden zij een cijfer voor krijgen, het was dus in hun belang om dit model zo goed mogelijk te maken en goed met elkaar te overleggen. Nadat zij de toets gemaakt hadden leverden zij één exemplaar met hun antwoorden bij mij in. Ik onderstreepte de fouten en zij gingen die daarna met hulpmiddelen verbeteren. Het aantal fout had ik intussen in mijn agenda genoteerd.

De correctie

Met het gecorrigeerde antwoordmodel ging de nakijkcommissie aan de slag. Zij bepaalden hoe zwaar zij alles gingen rekenen en legden dat voorstel aan mij voor. Over het algemeen waren zij veel strenger dan ik! Daarna gingen zij zelf de toetsen nakijken. Zij vormden koppels van 2 personen, ieder koppel noteerde steeds zijn naam bovenaan de toets die zij nakeken. De vijfde persoon was de controleur en scheidsrechter. Deze persoon controleerde of beide koppels op de zelfde manier hadden nagekeken en of er geen vriendjespolitiek plaats vond, daarnaast telde deze persoon het aantal punten bij elkaar op.

Tot slot bepaalde de nakijkcommissie de norm, ik legde hen 3 verschillende manieren daarvoor uit en zij moesten mij uiteindelijk uitleggen welke zij gekozen hadden en waarom. Het werk was gedaan!

De feedback

De rest van de klas was bij deze eerste keer nog erg bezorgd of alles wel eerlijk zou verlopen dus ik had toegezegd dat ik steekproefsgewijs het werk van de nakijkcommissie zou controleren, dat heb ik gedaan. Zij hadden hun werk prima gedaan! De nakijkcommissie heeft het werk in groepjes terug gegeven, elke corrector had een groepje leerlingen voor zich waarvan hij het werk had nagekeken en de controleur liep rond om vragen te beantwoorden. Leerlingen met klachten konden bij mij “in hoger beroep”, geen enkele leerling heeft dat gedaan.

Het cijfer voor de nakijkcommissie

De nakijkcommissie kreeg uiteindelijk het cijfer dat hun aantal fouten bij de door henzelf vastgestelde normering op zou leveren, dus als zij 4 fouten hadden en een normering van 2 ft/pt hadden gekozen dan leverde hun correctiemodel een 8 op voor de hele groep. Daarnaast konden ze een halve bonuspunt verdienen met goed correctiewerk en een halve punt voor goede feedback.

De evaluatie

De leerlingen uit de nakijkcommissie en ikzelf waren erg enthousiast over het experiment, hoewel we ook tegen een aantal knelpunten aangelopen zijn.

De voordelen

De leerlingen in de nakijkcommissie hebben aangegeven dat ze ontzettend veel geleerd hebben van het nakijken. Ze hebben meer begrip van het Frans, maar ook van het soort fouten dat leerlingen vaak maken en van het werk dat een docent doet. Ze vonden het nakijken erg veel werk.

De leerlingen namen hun werk ontzettend serieus, doordat zij door een fruitmachine geselecteerd waren, werkten zij vaak samen met kinderen die ze zelf niet uitgekozen zouden hebben, dit ging toch ontzettend goed omdat zij allemaal voelden dat zij veel vertrouwen hadden gekregen en dat zij het werk uiterst serieus moesten nemen. Er ontstonden verrassende samenwerkingen.

De leerlingen die normaal wat zwakker zijn, konden nu een hoger cijfer halen omdat ze de toets samen met betere leerlingen maakten. De betere leerlingen moesten aan de zwakkere leerlingen uitleggen waarom hun antwoord het beste was, juist deze betere leerlingen zijn vaak wat verlegener, zij gaven aan dat ze geleerd hadden meer te vertrouwen op hun kennis en anderen te overtuigen.

De leerlingen hebben hun klasgenoten feedback gegeven, ook hier zeiden ze veel van te leren.

Ik heb het experiment nog herhaald in vier andere klassen, in twee klassen heb ik dat van tevoren aangekondigd. Opvallend was dat de leerlingen beter gingen leren, want ze wilden niet dat het resultaat van de nakijkcommissie door door hun fouten lager zou worden, dit was een voordeel dat ik vooraf niet voorzien had.

De knelpunten

Ondanks alle mooie voordelen liep ik ook tegen een aantal knelpunten op. Het nakijken duurde per klas 2 tot 3 lesuren, dit betekende dat de rest van de klas in die tijd doorging met het maken van opdrachten en leerwerk en dat de nakijkcommissie dat werk later thuis in moest halen. De rest van de klas moest door de nakijktijd ook vrij lang wachten op het resultaat, waardoor de feedback pas op een laat moment kwam, ik heb nog geen oplossing voor dit probleem.

De nakijkcommissie is zeer handig voor opgaven die eenduidig zijn. In mijn tweede klas toets zat ook een gedeelte creatief schrijven, dit gedeelte bleek te moeilijk te corrigeren te zijn voor de nakijkcommissie, ik had hen wel de opdracht kunnen geven om met alle mogelijke hulpmiddelen te proberen de opdracht toch na te kijken, maar dan waren ze waarschijnlijk drie keer zo lang bezig geweest. De nakijkcommissie kan dus eigenlijk alleen maar echt goed werken bij toetsen waarvan de antwoorden door de leerlingen echt controleerbaar zijn. Door deze creatieve schrijfopdracht heb ik zelf alle tweede klastoetsen nog opnieuw moeten controleren.

De leerlingen vonden het erg lastig om het cijfer geheim te houden naar hun klasgenoten toe. In de meeste klassen begrepen ze wel het belang daarvan, waardoor dat uiteindelijk wel goed ging.

Conclusie

Het is voor mij uiteindelijk niet helemaal zeker of de nakijkcommissie mij minder werk oplevert, het begeleiden van de commissie en het nakijken van de opdrachten die voor hen te moeilijk waren, kostte mij nog erg veel tijd. Deze tijd was echter zinvoller dan de tijd die ik normaal in de correctie steek. De leerlingen werkten in alle vijf mijn klassen ontzettend serieus aan de correctie en hebben erg veel geleerd. In een aantal klassen vroeg men mij waarom niet alle docenten dit zo deden, want zo leerde je toch veel meer.

Op mijn tafeltjesavond en op straat vertelden ouders mij dat ze het een fantastisch idee vonden en dat hun kind het ook echt leerzaam en interessant vond. De leerjaarcoördinatoren volgden het project met interesse en ondersteunden mij daar waar nodig. Ik kan iedereen aanraden om dit in ieder geval een keer te gaan uitproberen!

corriger-les-corrections-instructions-2016-12-17_1714


Formatief toetsen is hot

november 15, 2016

hot-pepper-wallpaper-08853

Formatief toetsen is op het ogenblik in het onderwijs net zo hot als ‘differentiëren’ en ‘gepersonaliseerd leren’. Het wordt vaak genoemd als onderdeel van de weg daar naar toe. Formatief toetsen is daarmee ook een term die gekaapt dreigt te worden. Er is belangstelling voor, er is een behoefte aan, dus wordt de formatieve toets sticker steeds gemakkelijker geplakt. Formatieve toetsen zijn te waardevol voor echt leren om dit zomaar te laten gebeuren.

Daarom hier wat formatieve toetsen, of liever formatieve assessments, vooral wel doen en wat zij vooral niet doen.

formatieve-assessments-2016-11-15_2053

Bron: ncte.org (via Bas Trimbos)

 

 

 


edcamps zijn als live concerten

oktober 30, 2016

Je moet erbij geweest zijn.

edcampbe-tz1dac6a

Op zaterdag 22 oktober was het 3e edcampBE. Ik was daarbij en heb genoten. Ergens op twitter kwam gedurende de dag de vraag langs of er ook een livestream was. Die was er niet. Hij had er kunnen zijn, maar dan nog had je iets gemist. Het echte goud is het aanwezig zijn terwijl het gebeurt. De energie is niet volledig te vangen als je niet zelf onderdeel bent van de bron. Een edcamp is als een live concert. De muziek klinkt op dat moment, in die omgeving, anders, intenser. Zij komt binnen op een unieke manier die zowel rijk als onnavolgbaar is. Natuurlijk kan niet iedereen er altijd bij zijn, op een zaterdag. Maar evenzo natuurlijk kan niet iedereen er nooit bij zijn, op een zaterdag.

Rond half acht vertrok ik naar Sint-Niklaas, naar de Broederschool Humaniora, wat een prachtige lokatie bleek te zijn. Ik schudde de hand van Esbjorn en Bram, de zeer relaxt ogende organisatoren, die zich achter de schermen danig druk hadden gemaakt om alles tot in de puntjes te regelen, voor zover een edcamp dat toestaat. Ik kreeg koffie en kon kiezen uit verschillende koekjes en wat ik herkende als Limburgse ‘toert’. Tijdens de lunch was er zelfgemaakte soep, super belegde broodjes en in de middag nog als verrassing mattentaart.

‘Is dat niet ver rijden?’, vroeg een collega mij maandag op school, toen ik enthousiast vertelde over mijn weekend en dus deze dag. ‘Nee,’ was mijn directe antwoord, ‘binnen Nederland rijd ik menigmaal verder om te kunnen leren’.

edcampbe-humaniora-school-img_4264

Na de introductie door Esbjorn schreven alle aanwezigen op een post-it wat zij zouden willen delen en vervolgens gaven zij aan waar zij zelf naar zouden willen luisteren. Dit resulteerde in 12 sessies, met steeds de keuze uit twee. Het pijnlijkste moment voor velen bleek, het was allemaal zo interessant!

edcampbe-sessies-img_20161022_121434

Ik heb gekozen voor:

Toen was er pauze en deze vraag aan mij:

“Is Uw achternaam werkelijk Droog? Het zou zomaar een goed gekozen artiestennaam kunnen zijn.”

Tijdens de pauze was er naast het fantastische voedsel ook ruimte voor het voedzame gesprek. En dat was er. In tweetallen, drietallen, per tafel, per vak, per interesse, per fect.

Na de pauze heb ik gekozen voor:

  • Liesbeth, die ons een contract liet tekenen, zoals zij haar leerlingen laat doen, over via welk pad wij het rekenen zouden gaan leren. Een mooie methode met vele mogelijkheden, een bekend fenomeen in België, volgens mij zeer bruikbaar ook in Nederland.
  • Jelle, die ons de tool LoQuiz liet ervaren door ons daar buiten mee aan de slag te laten gaan. Leerlingen zien vragen pas op het moment dat zij op de juiste lokatie zijn aangekomen. Perfect voor excursies!
  • de vrouw wiens naam ik nu even niet kan terugvinden en wiens naam er ook niet wezenlijk toe doet maar die ik toch graag zou vermelden omdat ik zo onder de indruk was van haar zijn, die met ons haar reis deelde als directeur van twee scholen op hun pad van een ‘slechte’ school naar een ‘goede’ school en het belang van gedeelde verantwoordelijkheid, saamhorigheid, bereidheid tot verandering, keiharde keuze’s maken en uitvoeren als bezienswaardigheden liet voelen.

Wil je meer lezen over edcampBE#3 dan kun je terecht bij de blog van Jörgen, die voor het grootste deel andere sessies heeft bijgewoond dan ik en zijn ervaringen heeft beschreven. Je kunt ook kijken op de facebook pagina van edcampBE. Er gaat een vierde edcampBE komen en ik zou niet weten waarom je daar niet bij zou willen zijn. Je kunt zelf aangeven wat jouw voorkeur heeft met betrekking tot lokatie en moment. Als het maar enigszins kan ga ik erbij zijn. Ik hou van live muziek en van live leren.

Er gaat ook in Nederland weer een edcampNL komen. Ik ga die samen met Patricia van Slobbe, (En mogelijk anderen? Wil jij mee helpen? Laat het ons weten), organiseren. Het staat hier nu, dus het zal zo gaan zijn. De plaats zal Amsterdam zijn. De exacte lokatie en datum volgen spoedig. Ga jij erbij zijn?

edcampNL logo spot 2013-08-10_1926


Leren voeden via FeedUp FeedBack FeedForward

oktober 30, 2016

feedback-unknown

Afgelopen donderdag was ik op bezoek bij Jörgen van Remoortere. Niet bij hem thuis, maar op zijn school, het Visser ’t Hooft Lyceum in Leiderdorp. Jörgen had daar een activiteit georganiseerd binnen het ‘regie over je eigen professionalisering’ platform The Crowd. Het onderwerp was het organiseren van feedback, voor Jörgen een onderdeel van zijn zoektocht naar hoe effectief cijferloos les te geven. Voor de andere aanwezigen vooral een middel om effectiever les te geven. De directeur van de school van Jörgen was ook aanwezig. Zij gaf tijdens de voorstelronde aan graag live mee te maken hoe zo’n activiteit van The Crowd nu zou verlopen. Na afloop gaf zij aan onder de indruk te zijn van de betrokkenheid van de aanwezigen en graag deelnemer te worden. Tussendoor gaf zij aan hoe zeer zij de persoon Jörgen als leraar waardeert en dat zij mede daarom hem de ruimte geeft zijn ‘experiment’ met cijferloos lesgeven uit te voeren. De aanwezigen waren leraren uit PO, VO en MBO.

Dat feedback een van meest krachtige gereedschappen is in de gereedschapskist van de leraar beschouw ik hier verder als een gegeven. Een andere keer misschien daarover weer meer. Dat het zo is is zo.

De eerste dia van de middag/avond was de volgende. Hij zou de enige zijn, maar gaandeweg de levende discussie en interactie kwamen er toch ook andere even langs. Die beelden waren niet alleen van Jörgen, ook Rhea en Sacha deelden. Het was een mooie live of levende les.

feedbackschema

Origineel: Dylan William. Vertaling: Bas Trimbos

Ik werd mij er tijdens deze bijeenkomst (weer eens) van bewust dat ik in mijn eigen lesgeven nauwelijks iets doe met het expliciet gebruiken van leerdoelen, terwijl zij impliciet sterk aanwezig zijn in het ontwerp en het uitvoeren van mijn lessen. Jörgen gaf aan dat begrip van leerdoelen bij leerlingen essentieel is voor effectieve feedback. Hij liet zien waardoor en hoe hij dit invult en dat het werkt met hem, zijn vak en zijn leerlingen. Toch twijfel ik zelf nog. En dat ervaar ik als goed. Twijfel kan leiden tot verbetering. Ik denk er dus nu over na. Ga ik leerdoelen meer delen met leerlingen? Zo ja, hoe?

We hebben gesproken over de manieren waarop feedback kan worden gegeven en hoe leerlingen hier zoveel mogelijk zelf bij te betrekken. Hoewel bij feedback de persoonlijke interactie een belangrijke factor is kunnen digitale tools wel degelijk ondersteunend zijn, met name in het creëren van tijd en ruimte voor de leraar om wel aan die persoonlijke interactie toe te komen. Feedback hoeft niet continu fysiek te zijn wanneer de relatie tussen leraar en leerling gevormd, wederzijds, open en echt is. Er zijn tijdens de bijeenkomst verschillende tools langsgekomen die op verschillende wijzen kunnen bijdragen aan het gericht testen van aanwezige kennis en vaardigheden om daar als leraar gericht feedback te kunnen geven. Korte testjes kunnen leerlingen en leraar laten zien waar zij staan. Dit kan bijvoorbeeld via SocrativeKahootPlickers, QuizizEdmodoNearpod, Edpuzzle, GoFormative, peerScholar. Aan snelle hulpmiddelen hiervoor is duidelijk geen gebrek. De keuze hieruit is aan de leraar, wat past het beste bij hem, zijn vak, zijn leerlingen, zijn mogelijkheden? Korte formatieve testjes hoeven natuurlijk niet digitaal. Naast papier zijn wisbordjes een prima alternatief. Ter plekke werd even opgezocht dat witbordjes inderdaad niet meer dan een euro per stuk hoeven te kosten.

Een video die werd genoemd als bron om de waarde van goede feedback en de manier waarop deze gegeven kan worden en aangeleerd kan worden aan leerlingen is de volgende en deze kan in dit verslagje niet ontbreken: ‘Austin’s butterfly’.

Een video van een paar minuten. Kun je zo in de klas of aan je collega’s laten zien. Maakt veel woorden overbodig.

Ik heb ook een boek besteld dat werd genoemd. 10 ways to go gradeless in a traditional grades school.

Bij het laatste rondje werd alle aanwezigen gevraagd of de bijeenkomst had voldaan aan hun verwachtingen en wensen en wat zij hadden geleerd of gaan meenemen. Binnen de variatie in de antwoorden waren er duidelijke constanten. De tijd was te kort om aan feedforward toe te komen en de inbreng van de leerling hierin vorm te geven. De positieve energie was onbeschrijfelijk, de betrokkenheid evenzeer, de waarde onmeetbaar. We willen verder en dus een vervolgbijeenkomst. Die zal er zeker gaan komen. Ik ga er weer bij zijn. Bedankt Jörgen!

Twee van de andere aanwezigen hebben ook over hun ervaringen geschreven en deze zijn hier en hier terug te lezen. Even doen, om van vier kanten te kunnen kijken.

feedback-2-images


%d bloggers liken dit: